De charme van de Zweedse hoofdstad, Stockholm, verspreidt zich ook in de omgeving. Stockholm omvat een archipel van meer dan dertigduizend eilanden met elk hun eigen unieke kenmerken.
De eilanden van de Stockholmse archipel hebben verschillende kunstenaars en schrijvers geïnspireerd en de uitgever Iperborea, gespecialiseerd in Noordse literatuur, samen met de experts in Zweedse gastvrijheid, hebben een artistiek-literaire route uitgestippeld.
Runmarö
Fredrik Sjöberg, entomoloog en verzamelaar van zweefvliegen, maakte het eiland Runmarö bekend bij lezers wereldwijd met zijn roman De kunst van het verzamelen van vliegen (gepubliceerd in Italië door Iperborea). Het is een van de grootste eilanden van de archipel, met dorpen en meertjes, en staat bekend om zijn variëteit aan orchideeën. De vele paden maken het mogelijk om te wandelen of fietsen langs de hele kust van het eiland.
De Nobelprijswinnaar voor literatuur Tomas Tranströmer bracht al zijn zomers op het eiland door en beschreef vaak de sfeer in zijn gedichten, zoals hij zei in een interview: „Ik heb het idee dat elk mens zijn zwaartepunt heeft op een bepaalde plek. Als een bal die rolt en rolt tot hij het laagste punt vindt, waar hij kan stoppen. Voor mij is die plek hier. Wanneer ik op de steiger zit en mijn blik over het water laat dwalen, voel ik dat dit mijn vertrekpunt is.”
Kymmendö
Kymmendö ligt in het zuidelijke deel van de archipel en de inwoners inspireerden August Strindberg tot het schrijven van de beroemde roman De bewoners van Hemsö (1887). Strindberg kende de eilandbewoners goed omdat hij veel zomers op het eiland doorbracht, waar hij Meester Olof (1872) schreef en inspiratie vond voor Open zee (1890).
De echte bewoners van wat hij zijn “paradijs op aarde” noemde, waren echter helemaal niet blij dat de schrijver hun leven en hun eiland als model had genomen voor het boek en, zich verraden voelend in hun gastvrijheid, verboden hem levenslang op Kymmendö te komen. In de jaren veertig verbleef de jonge Stig Dagerman op Kymmendö, waar hij zijn roman Het eiland van de veroordeelden (1946) schreef. Men kan het huisje bezoeken waar Strindberg zich terugtrok om te schrijven en in de zomer deelnemen aan rondleidingen.
Sandhamn
Het kleine eiland Sandhamn, gelegen in het buitenste deel van de archipel, is een van de drukste eilanden in de zomer omdat het een beroemde ontmoetingsplaats is voor zeilers en vertrekpunt van zeilwedstrijden georganiseerd door de Zweedse Koninklijke Zeilvereniging. Eind 1800 bezochten veel beroemde schrijvers en schilders Sandhamn om inspiratie op te doen maar ook om plezier te maken. De beroemde schilderijen van Anders Zorn “Een Sandhamn” en “De Zwaan” zijn op het eiland gemaakt.
Strindberg, Verner von Heidenstam, Gustaf Fröding en Bruno Liljefors waren andere frequente bezoekers. Tegenwoordig speelt de schrijfster Viveca Sten haar bestsellers in deze omgeving (uitgegeven door Marsilio), die ook een tv-serie werd, Moorden op Sandhamn. In de Millennium trilogie van Stieg Larsson heeft hoofdpersoon Mikael Blomkvist een huisje op Sandhamn waar hij naartoe gaat om te ontspannen en alleen te zijn. Een deel van het eiland is bedekt met door de wind gebogen dennenbossen en zandstranden, het andere deel is bewoond en in dit idyllische dorp bevinden zich oude houten huizen gemengd met charmante gebouwen uit het eind van de 19e eeuw, hotels, restaurants, cafés en winkels.
Sadelöga, Bodskär, Borgen en Utö
Zelfs filmmakers zijn niet immuun voor de ruige charme van de Stockholmse archipel. Ingmar Bergman koos zelf Sadelöga, Bodskär en Borgen, drie eilandjes bij Utö in de zuidelijke archipel, als achtergrond voor de vluchtscène van de twee hoofdpersonen in een van zijn meest besproken en schandalige films: Monica en het verlangen (1953).
Utö, bekend om zijn stranden, is een drukbezocht eiland in de zomer. Op Utö zijn de oudste ijzermijnen van Zweden gelegen met de oude huisjes van de mijnwerkers die nog in de oorspronkelijke staat bewaard zijn, en er is een mijnmuseum. Bezoekers kunnen bij aankomst fietsen huren om het eiland te verkennen. Op het eiland kan men verblijven en eten bij Utö Wärdshus.
Viggsö
Dancing Queen en Fernando zijn slechts twee van de tientallen hits die werden geboren op het eilandje Viggsö, in het kleine houten huisje dat dienstdeed als creatieve studio waar ABBA zich terugtrokken om te componeren, en waarvan tegenwoordig een getrouwe reconstructie te vinden is in het aan hen gewijde museum, ABBA the Museum, op het eiland Djurgården in het centrum van Stockholm. Viggsö is een klein eiland in de binnenste archipel, niet ver van het groene eiland Grinda, waar het hotel en restaurant Grinda Wärdshus het hele jaar geopend is.
Husarö
Het eiland Husarö ligt waar de buitenste archipel zich opent en wilder en indrukwekkender wordt. In tegenstelling tot veel andere eilanden komen hier zelden huizen tot aan de stranden. Stieg Larsson huurde hier een huis op Husarö, dat ook wordt genoemd in het tweede deel van de Millennium trilogie: De koningin in het kasteel van papier.
Het eiland staat bekend om zijn overvloed aan bosbessen, wat de beroemde illustrator en auteur van kinderboeken Elsa Beskow inspireerde voor haar Avonturen van Putte in het bos met bosbessen (Puttes äventyr i blåbärsskogen, 1901), nog niet vertaald in het Italiaans maar al in meer dan twintig talen gepubliceerd.
Furusund
Furusund ligt in de noordelijke archipel en was halverwege de 1800-tallen de favoriete vakantiebestemming van de adel, evenals een zomers toevluchtsoord voor vele beroemde schrijvers en kunstenaars. August Strindberg haalde hier veel inspiratie voor zijn romans, onder andere voor De droom (Ett drömspel).
Astrid Lindgren bracht vele zomers door op het eiland om te ontsnappen aan de constante druk in de stad: Furusund is vanuit het vasteland verbonden met een brug en is naast per boot vanuit het centrum van Stockholm erg gemakkelijk te bereiken.
