Een van de belangrijkste monumenten in de geschiedenis van Rome is zeker de Mamertijnse Gevangenis, waar volgens de christelijke hagiografie de apostelen Petrus en Paulus tijdens de Neroniaanse tijd gevangen werden gehouden. De opening ervan wil de natuurlijke relatie van dit monument met het Forum Romanum (Comitium) en het gebied van het Capitool herstellen.
Oorspronkelijk onderdeel van het Forum Romanum, tegenwoordig bedekt door de fundamenten van de kerk van S. Giuseppe dei Falegnami (16e-17e eeuw), bestaat het complex uit twee op elkaar gestapelde ruimtes: beneden het “Tullianum”, een cirkelvormige cultusruimte die dateert uit de archaïsche periode en verbonden is met een ondergrondse bron, en op de bovenste verdieping de trapeziumvormige “Carcer” gebouwd in de republikeinse periode (4e-2e eeuw v.Chr.), en genoemd in oude bronnen als gevangenis voor de publieke vijanden van de Romeinse staat in afwachting van hun executie.
Rond de 7e eeuw na Chr. werd het een cultusplaats verbonden aan de figuren van de apostelen Petrus en Paulus. De schilderingen uit de 9e-14e eeuw die tijdens de restauraties in de Gevangenis zijn blootgelegd, vormen het eerste historisch-kunstzinnige document dat aan de Kerk van San Pietro in Carcere wordt toegeschreven.
