Romeinse kolonie Luna. Gesticht in 177 v.Chr. aan de kust van de baai bij de monding van de rivier Magra, na de verovering van het gebied van de Ligurische Apuan door Rome, dankt haar naam aan de godin Selene-Luna. De nabijheid van de tegenwoordig gedempte haven, die reeds bezocht werd door Grieken en Etrusken, de rijkdom aan marmeraders in de nabijgelegen Apuan Alpen en de politieke belangen van senatorenfamilies zoals die van de Aemilii bevorderden snel de voorspoed van het centrum, dat verrijkt werd met tempels, erebeelden en luxe privégebouwen. Aan het einde van de 4e eeuw n.Chr., getroffen door een aardbeving, werd de stad herbouwd met de overblijfselen van haar indrukwekkende architectuur. Byzantijns bolwerk tegen de barbaren, onder de politieke en religieuze leiding van haar bisschoppen, was het centrum van het bisdom met de kathedraal van Santa Maria, een bestemming voor pelgrims en reizigers langs de Via Francigena. De verlanding van de haven en malaria leidden tot de achteruitgang. Dante noemt het dan ook onder de dode steden.
Het museum begint met een afdeling over marmeren sculpturen en portretten, gevolgd door een afdeling over keramiek met een chronologisch geordend typologisch overzicht van de vondsten in Luni, een numismatische sectie met een uitgebreide collectie die van de republikeinse tijd tot de vroege middeleeuwen loopt, en een gedeelte gewijd aan sieraden en toiletartikelen. Ook zijn er transportcontainers, glaswerk en een selectie metalen voorwerpen tentoongesteld. De ruimte van de portiek onder het museum is gewijd aan het kapitool, waar een overzicht wordt gegeven van de decoratieve architectuurelementen in marmer en terracotta. Bij het verlaten van het museum zijn de resten van de “domus dei mosaici” te zien, genoemd naar de rijke mozaïekvloer. De woning, die meerdere bouwfasen kende, leverde vooral een mozaïek met de voorstelling van Hercules en een met het Circus Maximus van Rome op, beide daterend uit het einde van de 3e – begin 4e eeuw n.Chr. Voorbij de domus rijzen de ruïnes op van de tempel gewijd aan de godin Luna. Het heilige gebouw werd opgericht in de republikeinse tijd (de terracotta frontonversiering, gedateerd rond 150 v.Chr., behoort ook tot deze periode) en later grondig herbouwd in de keizertijd. De materialen van het heiligdom zijn te zien in de sacrale sectie in het aangrenzende Maurino gebouw. Langs de route zijn aan de ene kant een deel van de fundamenten van de stadswal, de resten van de “noordelijke domus” en de epigrafische sectie te bewonderen, terwijl aan de andere kant het centrale openbare gebied rond het forum te bereiken is. Het grote plein was oorspronkelijk bekleed met marmer en aan de lange zijden omgeven door portieken met winkels. In de keizertijd stonden hier een reeks openbare gebouwen met zowel religieuze als civiele functies, waaronder het kapitool, de civiele basiliek en de curia, geflankeerd door twee identieke pleinen. De rondleiding gaat verder met de afdeling over particuliere bouw, waarin ruime aandacht is voor de “domus degli affreschi”, een groot huis vernoemd naar de gevonden beschilderde pleisterlagen binnenin. De route eindigt bij het amfitheater buiten de muren; het monument, gebouwd in de keizertijd, bood plaats aan maximaal 7000 mensen.
Informatie over het Nationaal archeologisch museum en archeologische zone van Luni
Via Luni, 37
19034 Ortonovo (La Spezia)
018766811
https://www.archeoge.liguria.beniculturali.it
Bron: MIBACT
