Het is zeker opmerkelijk hoe sommige van de zestien torens die het oude kasteel omringen, zijn getransformeerd tot woningen. Het kasteel domineert bijna spookachtig het middeleeuwse dorp Vairano Patenora, een centrum met oude oorsprong gelegen in de provincie Caserta, in Campanië. Als u liefhebber bent van verlaten dorpen, geven we u graag tips over wat te zien in Vairano Patenora.
Vairano Patenora: verlaten dorp
Het dorp “Terra”, gelegen langs de hellingen van de “Piesco” en omsloten door een zeshoekige ommuring met torens, heeft slechts drie toegangspoorten: de Porta Castello, de Porta di Mezzo en de Porta Olive.
Aan de ene kant kijkt het uit over de vruchtbare en vlakke vallei die wordt doorkruist door de kronkelige bochten van de rivier Volturno, aan de andere kant kijkt het naar de berg Caievola, en aan weer een kant naar de berg Montauro, oftewel de Pizzo di Guardia, een belangrijk uitzichtpunt van waaruit men de wegen Casilina en Venafrana kon controleren.
Blijkbaar vond de leenheer van het dorp, door zijn kasteel op zo’n strategische verdedigingspositie te bouwen, de verovering van zijn territoria door vijanden en indringers zeer aantrekkelijk; de regio Terra di Lavoro dankt haar rijkdom aan de vruchtbaarheid van de grond en het weideland, twee activiteiten mogelijk dankzij de overvloed aan water. Vairano Patenora kende door de natuurlijke rijkdom een gestage bevolkingsgroei. Buiten de muren verrezen zo diverse woonkernen die onder de autoriteit van dezelfde leenheer stonden.
De dorpen van Vairano Patenora
De casali Greci, Piazza en Santa Maria a Fratta waren clusters van boerderijen, meestal bestaand uit een groot erf met een put en een kleine moestuin, en vormden de productieve eenheid van het dorp: het erf diende om granen te dorsen, terwijl van de twee verdiepingen van het huis de bovenste bewoond werd en de begane grond gewoonlijk als stal dienstdeed.
De veeteelt was zo welvarend dat in 1660 het indrukwekkende aantal van 2200 vee werd bereikt; de verwerking van lijnzaad en hennep en de productie van graan en gerst vulden de lokale economie aan. De grote hoeveelheid dieren in het dorp veroorzaakte nogal wat hygiëneproblemen, en men kan zich makkelijk voorstellen wat er gebeurde tijdens de verplaatsing van de dieren van het dorp naar de weidegebieden in de ochtenduren en in de avond wanneer men terugkeerde van de velden. Dit probleem werd pas in 1954 opgelost, toen de toenmalige burgemeester Guido di Muccio het geleidelijke decentraliseren van alle veeteeltactiviteiten beval.
Vairano Patenora: de markten
In de buurt van de cisterciënzerabdij van Ferrara (waarvan nu nog ruïnes te zien zijn) vonden twee belangrijke jaarlijkse markten plaats, één op Hemelvaartsdag en de andere op Maria Hemelvaart (15 mei en 15 augustus); de meeste handelswaar bestond uit vee, maar ook voedingsproducten werden verkocht, waaronder de beroemde sedani di Venafro en de “pezza di Vairano“, een heerlijke schapenkaas die in het voorjaar werd geproduceerd. In de loop van de tijd kregen de markten een grotere omvang en werden ze echte marktplaatsen die werden verplaatst naar het huidige piazza Mercato, in het centrum van Vairano Patenora.
Tegenwoordig is nabij de ruïnes van de abdij de moderne structuur van een van de controlecentra van het indrukwekkende waterleidingnetwerk te zien – het tweede grootste ter wereld na dat van Mexico-Stad – dat bijdraagt aan de watervoorziening van het Napolitaanse gebied.
