De Etruskische naam van de stad is niet gedocumenteerd, maar moet niet veel afwijken van de vorm Orcla, overgeleverd door middeleeuwse vormen. De nederzetting bevond zich langs de Via Clodia en besloeg een smal plateau bij de samenvloeiing van de beken Pile en Acqualta in de Biedano-stroom. De enige toegangsweg naar de stad werd gebruikt door een weg, geïdentificeerd als de Romeinse Via Clodia, die de heuvel in haar geheel doorkruiste en de Biedano overspande met een brug met drie bogen, tegenwoordig ruïneus. Om vervolgens richting Tuscania te klimmen, werd de Via Clodia diep uitgehouwen in de tufsteenwanden van een plek die niet toevallig Cava Buia heet. Dit weggedeelte, hoewel Romeins van oorsprong, vormt nog steeds een van de meest indrukwekkende en ongerepte landschappen van het binnenland van Zuid-Etrurië. De oudste kern van de Etruskische nederzetting lag in het centrale deel van het plateau en kende zijn bloeiperiode tussen het eind van de 4e eeuw en het midden van de 2e eeuw v.Chr. Het huidige landschap van het plateau van Norchia wordt gedomineerd door de ruïnes van de middeleeuwse nederzetting, met de Pieve van San Pietro, het kasteel en de wachttoren. De bekendheid van Norchia is nauw verbonden met de spectaculaire rotsnecropolis die het omringt, welke de rijkdom tentoonspreidt die verband houdt met de hogere agrarische aristocratie, die zich publiekelijk wilde onderscheiden. De diversiteit aan architectonische types is bijzonder groot; de grafkamers met gevels zijn in twee of drie niveaus opgesteld, deels op natuurlijke, deels op aangelegde terrassen, waarmee het morfologische uiterlijk van de hellingen van het plateau werd veranderd. We vermelden het Graf van de Drie Hoofden, het Prostila Graf, het Ciarlanti Graf, het Schoorsteengraf en het complex van de Smurinas-graven aan de Pile-beek. Een ander monumentaal gedeelte van de necropolis, achter de vallei van de Biedano, herbergt het Lattanzi-graf, terwijl de groep van scenografische Tempelgraven uitkijkt over de Acqualta-beek.
Informatie over de rotsnecropolis van Norchia
S.S. 1 Aurelia bis, tussen Vetralla en Monte Romano,
63012 Vetralla (Viterbo)
https://www.provincia.vt.it/cultura/etruschi/homepage.html
Bron: MIBACT

